ΜΝΗΜΕΙΑ & ΤΟΠΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΑΡΧΑΙΟΙ ΛΟΥΣΟΙΟι αρχαίοι Λουσοί & το ιερό της Αρτέμιδος

Ο αρχαιολογικός χώρος των Λουσών βρίσκεται σε απόσταση 15χλμ. από τα Καλάβρυτα. Εκεί σώζονται τα ερείπια μιας από τις γνωστότερες αρκαδικές πόλεις. Οι ανασκαφές έχουν φέρει στο φως τμήματα του δωρικού ναού της Αρτέμιδος Ημερασίας (αυτή που ημερεύει τα πάντα), που χρονολογείται στον 3ο αι. π.Χ., τμήματα από το βουλευτήριο και μια σημαντική ελληνιστική οικία.


Η αρχαία Κλείτωρ

Η αρχαία πόλη Κλείτωρ ήταν αρκαδική πόλη, που ιδρύθηκε γύρω στο 1700 π.Χ. από τον βασιλιά Κλείτορα, γιο του Αζάνα. Ερείπια της πόλης υπάρχουν και διακρίνονται στη σημερινή θέση Παλαιόπολη κοντά στην Κλειτορία, αριστερά του δρόμου για τα Καλάβρυτα. Καλύτερα διατηρείται το τμήμα με τους εννιά πύργους πάνω στους λόφους που έχουν το όνομα Κόντρα. Στη βορειοδυτική πλαγιά της Κόντρας διακρίνεται καθαρά η θέση του θεάτρου της αρχαίας πόλης.


ΜΕΓΑ ΣΠΗΛΑΙΟΗ μονή του Μεγάλου Σπηλαίου

Σε απόσταση 10χλμ. από τα Καλάβρυτα και σε υψόμετρο 940μ. βρίσκεται το παλαιότερο κατά πολλούς μοναστήρι της Ελλάδος και ένα από τα πιο εντυπωσιακά προσκυνήματα της Ορθοδοξίας. Το μοναστήρι του Μεγάλου Σπηλαίου χτίστηκε το 362 μ.Χ. από τους Θεσσαλονικείς αδερφούς μοναχούς Συμεών και Θεόδωρο. Η μονή γνώρισε μεγάλη ακμή και έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επανάσταση του 1821. Τον Δεκέμβριο του 1943 τα ναζιστικά στρατεύματα λεηλάτησαν, έκαψαν το μοναστήρι και εκτέλεσαν 16 άτομα, επισκέπτες, υποτακτικούς και μοναχούς που τους έριξαν από ψηλό βράχο.

Η εικόνα της Παναγίας της Μεγαλοσπηλιώτισσας, είναι από τις αρχαιότερες στην Ελλάδα και θεωρείται έργο του Αποστόλου Λουκά. Πιστεύεται ότι μαζί με το Ευαγγέλιο και τις Πράξεις των Αποστόλων την χάρισε ο Απ. Λουκάς στο πνευματικό του τέκνο, τον ηγεμόνα της Αχαΐας Θεόφιλο κι εκείνος την κληροδότησε στους απογόνους του, που την έκρυψαν στο Σπήλαιο κατά την εποχή των διωγμών. Η εικόνα είναι ανάγλυφη, πλασμένη από κερί, μαστίχα και άλλες ύλες.

Η Ιερά Μονή του Μεγάλου Σπηλαίου προκαλεί δέος καθώς βρίσκεται στη σκιά ενός απόκρημνου βράχου του όρους Χελμού, απόλυτα εναρμονισμένη με το άγριο και εντυπωσιακό τοπίο της. Επάνω στα βράχια η οκταώροφη αυτή μονή καθηλώνει ακόμα και τον πιο αδιάφορο επισκέπτη.


Η μονή της Αγίας Λαύρας

Το περίφημο μοναστήρι της Αγίας Λαύρας χτίστηκε το 961 μ.Χ. από έναν ασκητή της μονής Λαύρας του Αγίου Όρους, της οποίας στην αρχή ήταν παράρτημα. Σύντομα όμως ο αριθμός των μοναχών έφτασε τους 1.000 περίπου και η νέα μονή ανεξαρτητοποιήθηκε κρατώντας το όνομα της μητρικής μονής. Η αρχική της θέση ήταν 300μ. περίπου ΝΔ της σημερινής, όπου τα ερείπια τα γνωστά ως Παλιομονάστηρο. Επί έξι συνεχείς αιώνες κράτησε η ακμή της, μέχρι το 1585 όπου πυρπολήθηκε από τους Τούρκους. Μετά από αλεπάλληλες ανακαινήσεις και καταστροφές, χτίστηκε και πάλι προς το τέλος του 18ου αι., αλλά το 1826 την πυρπόλησε ο Ιμπραήμ. Όταν το 1828 ξαναχτίστηκε, πήρε πια τη σημερινή της θέση. Η τελευταία μεγάλη καταστροφή έγινε το 1943 από τους Γερμανούς κατακτητές, οι οποίοι πυρπόλησαν το μοναστήρι μαζί με τους μοναχούς. Οσοι μοναχοί γλίτωσαν τη φωτιά γκρεμίστηκαν από τους Γερμανούς στο βάραθρο που είναι πλάι στο μοναστήρι. Με τη λήξη του Β΄ Παγκόσμιου πολέμου ξαναχτίστηκε στη μορφή που βρίσκεται σήμερα.


Η μονή της Μακελαριάς

Στη δεξιά όχθη του ποταμού Σελινούντα, 30χλμ. από την πόλη των Καλαβρύτων, ορθώνεται το πολύ σημαντικό μοναστήρι της Μακελλαριάς, το οποίο είναι αφιερωμένο στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Χτίστηκε από το στρατηγό του Ιουστινιανού Βελισσάριο το 532 μ.Χ., όπως φαίνεται από επιγραφή που σώζεται μέχρι σήμερα, ώστε να εξιλεωθεί από τη σφαγή κατά την περίφημη Στάση του Νίκα. Στο Καθολικό του μοναστηριού βρίσκεται η θαυμάσια βυζαντινή εφέστιος εικόνα της Παναγίας. Το μοναστήρι καταστράφηκε από τους Τούρκους το 1458, μετά από πολυήμερη πολιορκία, αλλά σύντομα ανακαινίσθηκε. Σε μικρή απόσταση από τη Μονή, ακολουθώντας ένα μικρό μονοπάτι, ο επισκέπτης μπορεί να ανακαλύψει το Ναΐδριο της Μεταμορφώσεως, χτισμένο σε ένα μικρό σπήλαιο λίγο πιο χαμηλά από το σημερινό μοναστήρι.


ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΙΝΑΣΑρχοντικό Παλαιολογίνας

Το Αρχοντικό της Παλαιλογίνας είναι χαρακτηριστικό οικοδόμημα του 15ου αιώνα και. Έχει αναστηλωθεί στην πρωταρχική του μορφή και μεταφέρει τον επισκέπτη στην εποχή της ένδοξης οικογένειας των Παλαιολόγων ενώ λειτουργεί ως πολυχώρος για συναντήσεις, συνέδρια, ημερίδες κ.α.